Khoa Nông học

Môn học: Sinh lý thực vật

Email In PDF.

1. Tên môn học: Sinh lý thực vật

2. Số đơn vị học trình: 5 (75 tiết)

3. Trình độ:

4. Phân bổ thời gian:

-  Lý thuyết: 60 tiết

-  Thực tập: 15

5. Điều kiện tiên quyết:

6. Mục tiêu của học phần:

Sinh viên phải nắm được các hoạt động sinh lý xảy ra trong cây, mối quan hệ giữa các hoạt động sinh lý và các nhân tố sinh thái và trên cơ sở đó mà điều chỉnh cây trồng theo hướng có lợi cho con người.

7. Mô tả vắn tắt nội dung môn học:

- Các hoạt động sinh lý cơ bản của cây bao gồm: quá trình trao đổi nước, quá trình quang hợp, quá trình hô hấp, quá trình dinh dưỡng chất khoáng và quá trình vận chuyển, tích luỹ chất hữu cơ trong cây.

- Kết quả hoạt động tổng hợp của 5 quá trình sinh lý cơ bản đó là cây sinh trưởng và phát triển, ra hoa kết quả và kết thúc chu kỳ sống của mình.

- Sự thích nghi có tính chất sinh lý của cây với các điều kiện stress  của môi trường để cây có thể tồn tại và phát triển trong các điều kiện ngoại cảnh bất thuận cũng được quan tâm của giáo trình Sinh lý thực vật.

- Tất cả các hoạt động sinh lý của cây đều xảy ra trong đơn vị cơ bản là tế bào. Vì vậy, nội dung đầu tiên cần trang bị kiến thức là cấu trúc và các hoạt động sinh lý của tế bào thực vật.

- Trong các hoạt động sinh lý của cây, cần quan tâm đến 3 nội dung cơ bản: Bản chất của các quá trình sinh lý, ảnh hướng các nhân tố ngoại cảnh đến các hoạt động sinh lý và các biện pháp điều khiển các hoạt động sinh lý đó có lợi cho con người.

8. Nhiệm vụ vủa sinh viên:

- Dự đủ giờ lên lớp lý thuyết theo quy chế học tập, đặc biệt bắt buộc dự đủ các bài thực tập môn học.

- Tự đọc tài liệu, tự học ở nhà theo hướng dẫn của giáo viên môn học.

- Dự đủ các bài kiểm tra định kỳ và kiểm tra kết thúc môn học.

- Tham gia nhóm nghiên cứu về đề tài Sinh lý thực vật nếu có thể.

9. Tài liệu học tập:

Ngoài quyển giáo trình này ra, sinh viên cần tham khảo các giáo trình sau:

·        Hoàng Minh Tấn, Nguyễn Quang Thạch, Trần Văn Phẩm

Giáo trình Sinh lý thực vật, NXB Nông nghiệp, 2000.

·        Hoàng Minh Tấn, Vũ Quang Sáng, Nguyễn Kim Thanh

Giáo trình Sinh lý thực vật, NXB Đại học Sư phạm Hà Nội, 2003

·        Vũ Văn Vụ, Trần Thanh Tâm, Hoàng Minh Tấn

Giáo trình Sinh lý Thực vật, NXB Giáo dục, 1996.

10. Tiêu chuẩn đánh giá sinh viên:

- Trong quá trình học, sinh viên phải làm các bài kiểm tra định kỳ (tối thiểu 2 lần). Thời gian kiểm tra từ 15 đến 30 phút. Có thể thay bài kiểm tra băng viết tiểu luận ở nhà.

- Tất cả các bài thực tập môn học đều phải được làm bài tường trình ngay và giao viên chấm để cho đạt yêu cầu hay không. Nếu bài nào không đạt yêu cầu thì phải thực tập lại. Tất cả các bài thực tập đạt yêu cầu thì mới được dự thi hết môn học.

- Sinh viên phải làm bài kiểm tra cuối môn học. Hình thức kiểm tra cuối môn có thể theo hình thức vấn đáp, thi viết hoặc thi trắc nghiệm khách quan. Việc chọn lựa hình thức thi là tuỳ thuộc vào hoàn cảnh cụ thể, nhưng tốt hơn hết là thi trắc nghiệm với sự trợ giúp của máy tính (Sinh viên thi ngay trên máy tính, làm bài xong là có kết quả thi ngay).

- Đánh giá kết quả học tập chung dựa trên kết quả thi và kiểm tra định kỳ với hệ số khác nhau. Chẳng hạn, điểm kiểm tra định ký có hệ số 1 còn điểm thi hết môn có hệ số 3. Ví dụ: Hai bài kiểm tra có điểm là 6 và 7, còn bài thi có điểm 8, thì điểm môn học là:

6 + 7 + (8 x 3)    = 7,4

5

11. Thang điểm:

12. Nội Dung:

MỞ ĐẦU ( 1 TIẾT)

1. Định nghĩa

2. Đối tượng và nhiệm vụ của môn học Sinh lý thực vật

3. Tóm lược lịch sử môn học

4. Mối quan hệ giữa môn Sinh lý thực vật với các môn khoa học cơ sở và chuyên ngành

5. Cấu trúc chương trình môn học

6. Phương pháp học Sinh lý thực vật

CHƯƠNG 1: SINH LÝ TẾ BÀO THỰC VẬT

1. Khái niệm chung về tế bào thực vật

2. Khái quát về cấu trúc và chức năng sinh lý của tế bào thực vật

2.1. Vẽ sơ đồ khái quát tế bào thực vật

2.2. Thành tế bào

2.2.1. Cấu tạo

2.2.2. Chức năng sinh lý

2.2.3. Những biến đổi có thể xảy ra trong quá trình phát triển của tế bào

2.3. Không bào

2.3.1. Quá trình hình thành không bào

2.3.2. Dịch bào

2.3.3. Chức năng sinh lý của không bào

2.4. Chất nguyên sinh

2.4.1. Hệ thống màng

2.4.2. Các bào quan

2.4.3. Khuôn tế bào chất

3. Đặc tính hoá học và vật lý của chất nguyên sinh

3.1. Thành phần hoá học của chất nguyên sinh

3.2. Đặc tính hoá keo

3.3. Đặc tính vật lý

4. Hoạt động trao đổi nước của tế bào thực vật

4.1.Trao đổi nước theo phương thức thẩm thấu

4.2.Trao đổi nước theo phương thức hút trương

5. Hoạt động trao đổi chất tan của tế bào thực vật

5.1. Sự hấp thu chất tan vào tế bào theo cơ chế thụ động

- Quan điểm khuếch tán

- Quan điểm khuếch tán có xúc tác

- Thế xuyên màng

5.2. Sự hấp thu chất tan vào tế bào thực vật theo cơ chế chủ động ( Giới thiệu quan điểm chất mang)

5.3. Quan điểm hiện đại về sự hấp thu chât khoáng vào tế bào thực vật.

CHƯƠNG 2: SỰ TRAO ĐỔI NƯỚC CỦA THỰC VẬT

1. Nước trong cây và vai trò của nước đối với đời sống của cây

2.  Sự hút nước của rễ cây

2.1. Rễ - cơ quan hút nước của cây

2.2. Con đường đi của nước vào cây và trong các tế bào sống

2.3. Động lực của nước đi từ đất vào rễ cây

2.4. Động lực chủ động - áp lực rễ

2.5. Động lực bị động – sức kéo của thpát hơi nước

2.6. Điều kiện ngoại cảnh ảnh hưởng đến sự hút nước của rễ – Hạn sinh lý và biện pháp khắc phục

3. Sự vận chuyển nước đi trong cây

3.1. Sự vận chuyển nước gần

3.2. Sự vận chuyển nước xa

4. Sự thoát hơi nước của cây

4.1. Vai trò của sự thoát hơi nước đối với đời sống của cây

4.2. Sự thoát hơi nước qua cutin

4.3. Sự thoát hơi nước qua khí khổng

4.3.1. Hình thái, sự phân bố và cấu tạo của khí khổng

4.3.2.  Quy luật vận động của khí khổng

4.3.3. Cơ chế điều chỉnh sự vận động của khí khổng

- Quan niệm cổ điển

- Vai trò của K+

- Vai trò của axit abxixic (ABA)

4.3.4. ảnh hưởng của nhân tố ngoại cảnh đến sự thoát hơi nước

- Công thức bay hơi nước của Stephan

- ảnh hưởng của nhiệt độ

- ảnh hưởng của ẩm độ

- ảnh hưởng của gió

- ảnh hưởng của ánh sáng…

5. Sự cân bằng nước trong cây

5.1. Khái niệm về cân bằng nước

5.2. Cân bằng nước dương

5.3. Cân bằng nước âm

6. Cơ sở sinh lý của việc tưới nước hợp lý cho cây trồng.

6.1. Xác định lượng nước tưới thích hợp

6.2. Xác định thời điểm tưới nước thích hợp

6.3. Xác định phương pháp tưới thích hợp

CHƯƠNG 3: QUANG HỢP CỦA THỰC VẬT BẬC CAO

1. Khái niệm về quang hợp

1.1. Định nghĩa và phương trình biểu diễn quang hợp

1.2. Lịch sử nghiên cứu quang hợp

1.3. Ý nghĩa của quang hợp đối với tự nhiên và con người

2. Cơ quan quang hợp

2.1. Lá

2.2. Lục lạp

2.3. Sắc tố quang hợp

2.3.1. Chlorophyll (Diệp lục)

2.3.1.1.        Các đặc trưng về hoá học của diệp lục

2.3.1.2.        Quang phổ hấp thu của diệp lục

2.3.1.3.        Vai trò của diệp lục trong quang hợp

2.3.2. Carotenoit

2.3.2.1.        Caroten

2.3.2.2.        Xantophyll

2.3.2.3.        Vai trò của carotenoit trong quang hợp

3. Bản chất của quá trình quang hợp

3.1. Pha sáng và sự tham gia của diệp lục trong quang hợp

3.1.1. Giai đoạn quang vật lý

3.1.2. Giai đoạn quang hoá học

3.1.2.1.Quang hoá đầu tiên

3.1.2.2. Quang photphoryl hoá

3.1.2.3. Quang phân ly nước

3.2. Pha tối – Các con đường đồng hoá CO2 của thực vật

3.2.1. Con đường đồng hoá CO2 của thực vật C3

3.2.2. Con đường đồng hoá CO2 của thực vật C4

3.2.3. Con đường đồng hoá CO2 của thực vật mọng nước (Thực vật CAM)

4. Hô hấp sáng ở thực vật (Quang hô hấp)

4.1. Khái niệm về hô hấp sáng

4.2. Đường hướng hoá học

4.3. Ý nghĩa của quang hô hấp

5. ảnh hưởng của các nhân tố ngoại cảnh đến quang hợp (Sinh thái quang hợp)

5.1. ánh sáng

5.2. Nhiệt độ

5.3. Hàm lượng nước trong lá

5.4. Hàm lượng CO2 trong không khí

5.5. Dinh dưỡng khoáng

6. Quang hợp và năng suất cây trồng

6.1. Quan hệ giữa quang hợp và năng suất

6.2. Biện pháp điều chỉnh quang hợp để nâng cao năng suất cây trồng

6.2.1.  Năng suất sinh vật học và biện pháp điều chỉnh

6.2.1.1.        Năng suất sinh vật học và biểu thức tính năng suất sinh vật của quần thể cây trồng

6.2.1.2.        Biện pháp nâng cao năng suất sinh vật học

- Điều chỉnh diện tích lá

- Điều chỉnh hoạt động quang hợp

+ Cường độ quang hợp

+ Hiệu suất quang hợp

- Điều chỉnh thời gian quang hợp

6.2.2.  Năng suất kinh tế và biện pháp nâng cao năng suất kinh tế

6.2.2.1.        Năng suất kinh tế và biểu thức tính

6.2.2.2.        Biện pháp nâng cao năng suất kinh tế

- Chọn giống có hệ số kinh tế cao

- Biện pháp huy động chất hữu cơ về cơ quan kinh tế

+ Nước

+ Phân bón

+ Chất điều hoà sinh trưởng và vi lượng

+ Phòng trừ sâu bệnh

CHƯƠNG 4: HÔ HẤP CỦA THỰC VẬT

1. Khái niêm chung về hô hấp

1.1. Định nghĩa và phương trình của hô hấp

1.2. Vai trò của hô hấp đối với các hoạt động sống của cây

2. Ty thể và bản chất của quá trình hô hấp

2.1. Ty thể – Hình thái, cấu tạo và chức năng của nó trong hô hấp

2.2. Giai đoạn oxi hoá cơ chất hô hấp (glucoza): Quá trình tách H+ và điện tử khỏi cơ chất để hình thành các cofecment khử (NADH2, FADH2, NADPH2) và giải phóng CO2

2.2.1. Quá trình đường phân và ý nghĩa

2.2.2. Chu trình Krebs và ý nghĩa

2.2.3. Chu trình pentozophotphat và ý nghĩa

2.3. Giai đoạn oxi hoá các cofecment khử  để giải phóng năng lượng

2.3.1. Chuổi chuyển vận điện tử và quá trình chuyển vận điện tử

2.3.2. Photphoryl hoá oxi hoá đề hình thành ATP

2.3.3. Cơ chế hình thành ATP và hiệu quả năng lượng trong hô hấp

3. Cường độ hô hấp và hệ số hô hấp

3.1. Cường độ hô hấp và ý nghĩa

3.2. Hệ số hô hấp (RQ) và ý nghĩa của nó.

3. ảnh hưởng của nhân tố ngoại cảnh đến hô hấp

3.1. Nhiệt độ

3.2. Độ ẩm của mô

3.3. Hàm lượng CO2 và O2 trong khí quyển

3.4. Dinh dưỡng khoáng

4. Hô hấp và các hoạt động sinh lý trong cây

4.1. Hô hấp và quang hợp

4.2. Hô hấp và quá trình hút nước, hút chất khoáng của cây

4.3. Hô hấp và tính chống chịu nóng, chịu phân đạm…

4.4. Hô hấp và tính chống chịu sâu bệnh và tính miễn dịch

5. Hô hấp và vấn đề bảo quản nông sản phẩm

5.1. Quan hệ giữa hô hấp và bảo quản nông phẩm

5.2. Biện pháp điều chỉnh hô hấp trong bảo quản nông phẩm

5.2.1. Điều chỉnh độ ẩm nông phẩm

5.2.2. Điều chỉnh nhiệt độ bảo quản

5.2.3. Điều chỉnh thành phần khí trong môi trường bảo quản

5.2.4. Sử dụng chất ức chế hô hấp trong bảo quản

CHƯƠNG 5: SỰ VẬN CHUYỂN VÀ PHÂN BỐ

CHẤT HỮU CƠ TRONG CÂY

1. Khái niệm về vận chuyển và phân bố chất hữu

1.1. Các dòng vận chuyển vật chất trong cây

1.2. ý nghĩa của sự vận chuyển và phân bố chất hữu cơ trong cây

2. Sự vận chuyển gần chất đồng hoá trong cây

2.1. Sự vận chuyển chất đồng hoá trong lục lạp

2.2. Sự vận chuyển chất đồng hoá trong các tế bào đồng hoá

2.3. Sự vận chuyển chất đồng hoá vào mạch dẫn của lá

3. Sự vận chuyển xa các chất hữu cơ trong cây

3.1. Cấu trúc của hệ thống vận chuyển các chất hữu cơ trong cây

- Các tế bào rây

- Tế bào kèm

- Tế bào nhu mô

3.2. Sự chuyên hoá của hệ thồng vận chuyển

4. Phương hướng vận chuyển và phân bố các chất hữu cơ trong cây

4.1. Sư đồ vận chuyển và phân bố chất hữu cơ trong cây

4.2. Các nhân tố ảnh hưởng đến sự vận chuyển và phân bố

5. ảnh hưởng của các nhân tố ngoại cảnh đến sự vânh chuyển và phân bố các chất hữu cơ trong cây

5.1. Nhiệt độ

5.2. Nước

5.3. Dinh dưỡng khoáng

5.4. ôxy

CHƯƠNG 6. DINH DƯỠNG KHOÁNG CỦA THỰC VẬT

1. Khái niệm chung

1.1. Nguyên tố khoáng và nguyên tố thiết yếu

1.2. Phân loại các nguyên tố trong cây

1.3. Vai trò của nguyên tố khoáng đối với cây và năng suất cây trồng

2. Sự hấp thu và vận chuyển chất khoáng trong cây

2.1. Sự trao đổi chất khoáng của rễ trong đất

2.2. Sự vận chuyển chất khoáng trong cây

2.3. Sự xâm nhập chất khoáng vào cây ngoài rễ

2.4. ảnh hướng các điều kiện ngoại cảnh đến sự hút khoáng

2.4.1. Nhiệt độ

2.4.2. PH của dung dịch đất

2.4.3. Nồng độ oxy trong đất

3. Vai trò sinh lý của các nguyên tố khoáng

3.1. Photpho (P)

3.1.1. Dạng P cây hút

3.1.2. Vai trò sinh lý

3.1.3. Biểu hiện khi cây thiếu và thừa P

3.2. Lưu huỳnh (S)

3.2.1. Dạng cây hút

3.2.2. Vai trò sinh lý

3.2.3. Biểu hiẹn khi cây thiếu S

3.3. Kali (K)

3.3.1. Dạng K cây hút và trong cây

3.3.2. Vai trò sinh lý

3.3.3. Biểu hiện khi thiếu K

3.4. Canxi (Ca)

3.4.1. Dạng Ca trong đất và trong cây

3.4.2. Vai trò sinh lý của Ca

3.4.3. Trệu chứng thiếu Ca

3.5. Magiê (Mg)

3.5.1. Mg trong đất

3.5.2. Vai trò của Mg đối với cây

3.5.3. Triệu chứng thiếu Mg của cây

3.6. Các nguyên tố vi lượng

3.6.1. Vai trò chung của các nguyên tố vi lượng đối với cây

3.6.2. Sắt (Fe)

3.6.3. Mangan (Mn)

3.6.4. Kẽm (Zn)

3.6.5. Đồng Cu)

3.6.6. Bo (B)

3.6.7. Molypden Mo)

4. Vai trò của nitơ (N) và sự đồng hoá N của thực vật

4.1. Vai trò của N đối với cây

4.2. Thừa và thiếu N đối với cây

4.3. Sự đồng hoá N trong cây

4.3.1. Sự đồng hoá nitrat (NO3-)

4.3.2. Sự đồng hoá amon (NH4+)

4.3.3. Sự đồng hoá nitơ phân tử ( Sự cố định đạm sinh học)

·        Các vi sinh vật cố định đạm ( Vi sinh vật sống tự do và Vi sinh vật sống cộng sinh)

·        Cơ chế của sự cố đinh N2

·        Ý nghĩa của quá trình cố định đạm sinh học

5. Cơ sở sinh lý của việc sử dụng phân bón cho cây trồng

5.1. Xác định lượng phân bón thích hợp

5.2. Xác định tỷ lệ các loại phân bón và thời kỳ bón thích hợp

5.3. Phương pháp bón thích hợp

CHƯƠNG 7. SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN CỦA THỰC VẬT

Khái niệm chung

1. Chất điều hoà sinh trưởng thực vật

1.1. Khái niệm

1.2. Auxin

1.3. Gibberellin

1.4. Xytokinin

1.5. Axit abxixic

1.6. Ethylen

1.7. Các retardant

1.8. Nguyên tắc sử dụng và những ứng dụng chủ yếu của các chất điều hoà sinh trưởng trong nông nghiệp

2. Sự sinh trưởng và phân hoá tế bào

2.1. Giai đoạn phân chia tế bào

2.2. Giai đoạn giãn của tế bào

2.3. Sự phân hoá và phản phân hoá tế bào

2.4. Nuôi cấy mô tế bào thực vật

3. Sự nảy mầm của hạt

3.1. Biến đổi hoá sinh

3.2. Biến đổi sinh lý

3.3. Ngoại cảnh và nảy mầm của hạt

4. Sự tương quan sinh trưởng

4.1. Sự tương quan kích thích-Tương quan giữa hệ thống rễ và thân lá

4.2. Sự tương quan ức chế

4.2.1. Hiện tượng ưu thế ngọn

4.2.2. Tương quan giữa cơ quan dinh dưỡng và cơ quan sinh sản, cơ quan dự trữ.

5. Sự ra hoa của thực vật

5.1. Sự xuân hoá

5.1.1. Khái niệm về xuân hoá ở thực vật

5.1.2. Sự phản xuân hoá

5.1.3. ứng dụng vào sản xuất

5.2. Quang chu kỳ

5.2.1. Khái niệm về quang chu kỳ

5.2.2. Phân loại thực vật theo phản ứng quang chu kỳ

5.2.3. Vai trò của thời kỳ sáng và tối

5.2.4. Hiệu ứng quang chu kỳ và quang gián đoạn

5.2.5. Bản chất quang chu kỳ

5.2.6. ứng dụng quang chu kỳ

6. Sự hình thành quả và sự chín của quả

6.1. Sinh lý sự thụ phấn và thụ tinh

6.2. Sinh lý sự hình thành quả và quả không hạt

6.3. Sự chín của quả

6.3.1. Các biến đổi hoá sinh trong quá trình chín

6.3.2. Sự biến đổi sinh lý trong quá trình quả chín

7. Sự rụng của cơ quan

7.1. Sự rụng và nguyên nhân

7.2. Các biện pháp điều chỉnh sự rụng

8. Sự ngủ nghỉ của thực vật

8.1. Phân loại trạng thái ngủ nghỉ

8.2. Nguyên nhân của ngủ nghỉ sâu

8.3. Biện pháp điều chỉnh  trạng thái ngủ nghỉ

CHƯƠNG 8:   TÍNH CHỐNG CHỊU CỦA CÂY

VỚI ĐIỀU KIỆN NGOẠI CẢNH BẤT THUẬN

1. Khái niệm chung

2. Tính chống chịu hạn của cây

2.1. Tác hại của hạn đối với cây

2.2. Bản chất của cây chống chịu hạn

2.3. Vận dụng vào sản xuất

3. Tính chống chịu nóng của cây

3.1. Tác hại của nhiệt độ cao

3.2. Bản chất của cây chống chịu nóng

3.3. Vận dụng vào sản xuất

4. Tính chống chịu rét của cây

4.1. Tác hại của nhiệt độ thấp đối với cây

4.2. Bản chất của cây chống chịu rét

4.3. Vận dụng vào sản xuất

5. Tính chống chịu mặn của cây

5.1. Tác hại của nồng độ muối cao trong đất

5.2. Đặc điểm thích nghi của cây chịu muối

5.3. Vận dụng vào thực tiễn sản xuất

6. Tính chống chịu úng của cây

·        Tác hại của ngập nước đối với cây trồng

·        Các đặc điểm thích nghi của thực vật chịu úng

·        Vận dụng vào sản xuất

7. Tính chhống chịu lốp đổ của cây trồng

·        Tác hại của lốp đổ

·        Đặc điểm của thực vật chống đổ

·        Vận dụng vào sản xuất

8. Tính chống chịu sâu bệnh của cây

 

Link liên kết

Đăng nhập

Bảng quảng cáo
Vietnamese English French German Italian Japanese Korean Russian Spanish Thai
Bảng quảng cáo
Bảng quảng cáo

Check E-mail

Email:
Password:
 

Tổng số lượt truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay1026
mod_vvisit_counterHôm qua887
mod_vvisit_counterTuần này9193
mod_vvisit_counterTuần trước8923
mod_vvisit_counterTháng này33390
mod_vvisit_counterTháng trước42255
mod_vvisit_counterTổng số999849

Chúng ta có: 12 khách online
IP của bạn: 54.235.36.164
Hôm nay: 24 Tháng 4, 2014
Bảng quảng cáo
Bảng quảng cáo